Kalendarz pylenia 2026

Kalendarz pylenia roślin został opracowany na podstawie pomiarów stężenia pyłku roślin prowadzonych w latach 1989 – 2024 przez Ośrodek Badania Alergenów Środowiskowych Sp. z o.o., aktualizacja czerwiec 2024. Aktualne prognozy pylenia na stronie alergen.info.pl

PUL/06339/06/20

Aktualny kalendarz pylenia – dlaczego warto go sprawdzać?

Objawy alergii wziewnej mogą pojawić się nagle i znacząco obniżyć komfort życia. Dlatego tak ważne jest regularne sprawdzanie, co aktualnie pyli.

Aktualny kalendarz pylenia pozwala:

• szybko zidentyfikować przyczynę objawów,
• unikać ekspozycji na alergeny,
• zaplanować aktywność na świeżym powietrzu,
• odpowiednio wcześnie wdrożyć leczenie.

W przeciwieństwie do statycznych zestawień, interaktywny kalendarz uwzględnia zmiany w czasie rzeczywistym.

Jak interpretować kalendarz pylenia roślin w Polsce?

Kalendarz pylenia pokazuje okresy obecności pyłków konkretnych roślin w powietrzu. Najczęściej stosuje się podział na trzy poziomy stężenia: niskie, średnie i wysokie.

Warto pamiętać, że:

• sezon pylenia może się przesuwać w zależności od temperatury i opadów,
• w różnych regionach Polski może wyglądać inaczej,
• wiele osób jest uczulonych na więcej niż jeden alergen.

Kalendarz alergika – kiedy pylą rośliny w Polsce?

Kalendarz pylenia roślin w Polsce pozwala określić, kiedy można spodziewać się największego stężenia pyłków w powietrzu. To szczególnie ważne dla osób z alergią wziewną, ponieważ poszczególne rośliny pylą w różnych okresach – nie tylko wiosną i latem, ale praktycznie przez większą część roku.

Sezon alergiczny w Polsce rozpoczyna się już zimą. Najwcześniej zaczynają pylić drzewa – zazwyczaj od połowy stycznia do połowy maja. Następnie dołączają trawy, których okres pylenia trwa od końca kwietnia do końca września, z największym nasileniem na przełomie maja i lipca.

Z kolei chwasty, według danych Ośrodka Badań Alergenów Środowiskowych, pylą od wiosny aż do jesieni. Dlatego aktualny kalendarz pylenia 2026 jest tak istotnym narzędziem w codziennym funkcjonowaniu alergików.

Kalendarz pylenia drzew

Drzewa w Polsce pylą najwcześniej – ich sezon rozpoczyna się już w połowie stycznia i trwa zazwyczaj do połowy maja. W tym czasie w powietrzu pojawiają się jedne z najsilniejszych alergenów.

Do najczęściej uczulających drzew należą:

• leszczyna – pyli od połowy stycznia do połowy marca (najintensywniej w lutym),
• olsza – pyli od początku lutego do początku kwietnia (najsilniej w marcu);
• jesion – pyli w kwietniu i maju (najsilniej w maju);
• brzoza – pyli w kwietniu i maju (najwyższe stężenie pyłków obserwuje się przez cały kwiecień)
• dąb – pyli od połowy kwietnia do połowy maja (szczególnie intensywnie pod koniec kwietnia i na początku maja).

W Europie to właśnie pyłek brzozy uznawany jest za jeden z najczęstszych powodów alergii sezonowej. Warto też zaznaczyć, że często mylona z silnym alergenem topola zazwyczaj nie uczula – jej puch ma głównie działanie drażniące. Objawy przypisywane topoli są najczęściej efektem współwystępującego pylenia innych roślin, np. traw.

Kalendarz pylenia traw

Kalendarz pylenia traw obejmuje okres od końca kwietnia do końca września, przy czym największe stężenie pyłków występuje od końca maja do końca lipca. To właśnie trawy są najczęstszą przyczyną alergii w Polsce.

Do najczęściej alergizujących pyłków traw należą:

• kupkówka pospolita,
• tomka wonna,
• tymotka łąkowa,
• wiechlina łąkowa,
• życica trwała,
• żyto zwyczajne.

Alergeny te, poza żytem, są szczególnie skoncentrowane na terenach trawiastych, w tym łąkach, dlatego alergicy powinni ich unikać. Warto również wiedzieć, że deszcz obniża stężenie pyłków w powietrzu, a regularne koszenie trawy wokół domu może zmniejszyć ekspozycję na alergeny.

Kalendarz pylenia chwastów

Pylenie chwastów przypada zazwyczaj na okres od maja do października i stanowi ostatni etap sezonu alergicznego. U wielu osób objawy mogą utrzymywać się aż do jesieni.

Najczęściej uczulające chwasty to:

• szczaw – od początku maja do końca lipca (szczyt w czerwcu),
• babka – od połowy maja do września,
• pokrzywa – od połowy maja do początku października (najsilniej od czerwca do sierpnia),
• komosa – od połowy czerwca do końca września,
• bylica – od początku lipca do początku października (szczyt od połowy lipca do końca sierpnia),
• ambrozja – od połowy sierpnia do połowy października (najbardziej intensywnie na przełomie sierpnia i września).

Szczególnie ambrozja uznawana jest za bardzo silny alergen – nawet niewielkie stężenie jej pyłków może wywoływać objawy.

Objawy alergii w okresie pylenia

Objawy alergii na pyłki drzew, traw i chwastów często przypominają przeziębienie, dlatego mogą być trudne do rozpoznania. W praktyce kluczową wskazówką jest czas ich występowania – jeśli pojawiają się sezonowo, w określonych miesiącach, mogą mieć związek z pyleniem roślin.

Do najczęstszych objawów alergii wziewnej należą:

• kichanie, wodnisty katar i uczucie zatkanego nosa;
• suchy, męczący kaszel;
• nawracające infekcje górnych dróg oddechowych;
• łzawienie oczu, ich zaczerwienienie oraz obrzęk powiek (objawy zapalenia spojówek);
• drapanie lub uczucie świądu w gardle;
• duszności lub uczucie ucisku w klatce piersiowej;
• świąd skóry i wysypka;
• przewlekłe zmęczenie;
• bóle głowy.

Nasilenie objawów zależy w dużej mierze od aktualnego stężenia pyłków w powietrzu, dlatego w okresach intensywnego pylenia mogą być szczególnie uciążliwe. Jeśli obserwujesz u siebie podobne dolegliwości i masz rozpoznaną alergię, warto sięgnąć po odpowiednie leczenie objawowe, np. leki przeciwhistaminowe dostępne bez recepty. Równocześnie dobrze jest ograniczać kontakt z alergenami i stosować podstawowe zasady profilaktyki w sezonie pylenia.

Jak radzić sobie z alergią w okresie pylenia?

W okresie zwiększonego stężenia pyłków objawy alergii mogą się nasilać i utrudniać codzienne funkcjonowanie. Dlatego warto nie tylko śledzić aktualny kalendarz pylenia, ale też wprowadzić proste nawyki, które pomagają ograniczyć kontakt z alergenami.

Alergikom zaleca się:

1. Zamykać okna w domu oraz podczas jazdy samochodem;
2. Nie wietrzyć sypialni w trakcie najwyższego poziomu pyłków (najniższe stężenie występuje w nocy i wczesnym rankiem);
3. Nosić okulary przeciwsłoneczne, ewentualnie również maseczkę;
4. Uprawiać sport jedynie w pomieszczeniach (jeśli wolisz robić to na zewnątrz, wybieraj wczesne godziny poranne, kiedy pyłki wiązane są przez rosę;
5. Suszyć ubrania i wietrzyć pościel w domu;
6. Unikać miejsc z bujną lub świeżo skoszoną trawą i unikać koszenia trawy;
7. Unikać kontaktu ze zwierzętami, które przebywały na zewnątrz (mogą przenosić pyłek w futrze);
8. Nosić jednodniowe szkła kontaktowe (zamiast np. miesięcznych);
9. Nie przynosić roślin z pyłkiem do domu oraz zdejmować ubranie od razu po spacerze, jeśli miało ono kontakt z pyłkami;
10. Śledzić kalendarz pylenia dla alergików i prognozy pylenia;
11. Myć włosy przed pójściem spać (w celu pozbycia się pyłków);
12. Stosować filtry powietrza;
13. Unikać dymu tytoniowego (może on zaostrzać reakcje alergiczne).

Wdrożenie tych prostych zasad może znacząco zmniejszyć nasilenie objawów i poprawić komfort życia w sezonie alergicznym.

FAQ: najczęściej zadawane pytania o kalendarz pylenia

Co to jest kalendarz pylenia?

Kalendarz pylenia pokazuje, kiedy konkretne rośliny uwalniają pyłki uczulające. Dzięki niemu możesz przewidzieć okresy nasilenia objawów. To podstawowe narzędzie dla osób z alergią wziewną.

Jak sprawdzić, co teraz pyli?

Najprościej skorzystać z kalendarza pylenia. Dzięki niemu szybko dowiesz się, jakie alergeny są obecnie w powietrzu i w jakim stężeniu. Warto sprawdzać go regularnie w sezonie alergicznym.

Jak szybko złagodzić objawy alergii?

Warto ograniczyć kontakt z alergenami i śledzić aktualne pylenie. Pomocne są także leki przeciwhistaminowe dostępne bez recepty. Dodatkowo dobrze jest wietrzyć mieszkanie po deszczu i unikać spacerów w czasie wysokiego pylenia.

Kiedy iść do lekarza z alergią?

Do lekarza warto zgłosić się, gdy objawy są silne lub utrzymują się mimo leczenia. Konsultacji wymagają także duszności i problemy z oddychaniem. Specjalista może dobrać odpowiednią terapię lub zalecić diagnostykę.

Przypisy:
* Opracowanie merytoryczne: dr n. med. Jacek Gocki, specjalista alergolog. Wszelkie prawa zastrzeżone © ITEM Publishing Sp. z o.o. Sp.k.

Źródła:

1. Emeryk A., Bartkowiak-Emeryk M., Diagnostyka alergologiczna, Choroby alergiczne w praktyce lekarza rodzinnego, 2019.
2. Majkowska-Wojciechowska B. Pyłek roślin i alergeny sezonowe w Polsce. Alergia Astma Immunologia 2016, 21 (1): 5-15
3. Rapiejko P., Lipiec A.: Wybrane aspekty alergii krzyżowej Alregoprofil 2006, vol.2, nr 2 11-15
4. Sybilski A., Alergia krzyżowa, Medycyna po Dyplomie, 2017.
5. Szmagierewski W., Źródła alergenów reagujących krzyżowo i ich znaczenie kliniczne, Alergia 2010, 4: 32-38.
6. http://www.czytelniamedyczna.pl/591,alergia-pylkowa.html [dostęp 02.07.2023 r.]
7. https://podyplomie.pl/medycyna/32971,alergiczny-niezyt-nosa [dostęp 02.07.2023 r.]