
Bylica jest jednym z istotnych źródeł alergenów pyłkowych w Polsce. Jej pyłek pojawia się w powietrzu przede wszystkim latem, a kontakt z nim może wywoływać m.in. wodnisty katar, kichanie czy zatkanie nosa [1,5] Kiedy pyli bylica, jak rozpoznać uczulenie i co można zrobić, aby ograniczyć dolegliwości?
Najważniejsze informacje:
- Sezon pylenia bylicy w Polsce rozpoczyna się zwykle w lipcu, choć jego przebieg może różnić się w zależności od miejsca i warunków pogodowych.[1]
- Uczulenie na pyłek bylicy może powodować objawy alergicznego nieżytu nosa.[4,5]
- W przypadku bylicy możliwa jest alergia krzyżowa z niektórymi produktami roślinnymi, m.in. selerem i wybranymi ziołami oraz przyprawami.[2,7]
- Rozpoznanie alergii opiera się na wywiadzie lekarskim i, jeśli są wskazania, odpowiednio dobranych badaniach alergologicznych.[6]
- Objawy można ograniczać przez zmniejszenie ekspozycji na pyłki oraz odpowiednio dobrane leczenie.[5,9]
Bylica – charakterystyka tego gatunku chwastów
Bylica (Artemisia L.) należy do rodziny astrowatych. W Polsce powszechnie występuje m.in. bylica pospolita (Artemisia vulgaris), której pyłek ma znaczenie alergologiczne.[4] Roślina występuje m.in. na nieużytkach, przy drogach oraz na terenach ruderalnych.
Bylica jest rośliną wiatropylną, dlatego jej pyłek może być przenoszony wraz z ruchem powietrza. W okresie kwitnienia trafia do atmosfery i może wywoływać objawy u osób uczulonych na zawarte w nim alergeny.[4]
Pyłek bylicy jako jeden z najczęstszych alergenów wziewnych
Bylica jest rośliną wiatropylną, dlatego jej pyłek może być przenoszony wraz z ruchem powietrza. Pyłek bylicy należy do istotnych sezonowych alergenów pyłkowych występujących w Polsce.[4]
Przeczytaj też: Alergia na pyłki – objawy i leczenie
Kiedy pyli bylica i w jakim okresie przypada szczyt pylenia?
W Polsce jej sezon pyłkowy rozpoczyna się zwykle w lipcu.[1] Dokładny termin może jednak zmieniać się w zależności od lokalizacji i przebiegu danego sezonu. Największych stężeń pyłku można spodziewać się przede wszystkim w drugiej połowie lipca i na początku sierpnia, choć również w tym przypadku występują różnice pomiędzy regionami oraz poszczególnymi latami.[1,4]
Warto wiedzieć: kalendarz podaje orientacyjny okres pylenia. Jeśli masz alergię na bylicę, warto dodatkowo śledzić bieżące pomiary i prognozy stężenia pyłku.[9]
Jakie są objawy alergii na bylicę?
U osób uczulonych na pyłek bylicy mogą występować przede wszystkim objawy ze strony nosa. Ich charakter jest podobny do dolegliwości obserwowanych przy innych alergiach wziewnych.[5]
Do typowych objawów należą:
- alergiczny nieżyt nosa: wodnista wydzielina z nosa, częste kichanie, świąd i uczucie zatkanego nosa;
- dolegliwości w obrębie gardła, np. świąd lub podrażnienie.[5]
Nasilenie objawów może być różne u poszczególnych osób i zmieniać się w zależności od stopnia ekspozycji na pyłek.
Jak rozpoznaje się uczulenie na bylicę?
Samo występowanie kataru w lipcu lub sierpniu nie wystarcza do rozpoznania uczulenia. Podstawą diagnostyki jest wywiad lekarski, w którym znaczenie ma m.in. sezonowość objawów oraz ich związek z ekspozycją na pyłki.[6] W zależności od sytuacji lekarz może wykonać lub zlecić punktowe testy skórne albo oznaczenie swoistych przeciwciał IgE we krwi. Dodatni wynik wskazujący na sensytyzację powinien być interpretowany razem z wywiadem i występującymi objawami – sama sensytyzacja nie jest równoznaczna z klinicznie istotną alergią.[6]
Bylica a alergia krzyżowa
U niektórych osób uczulonych na pyłek bylicy mogą pojawiać się reakcje po spożyciu określonych produktów roślinnych. Wynika to z reaktywności krzyżowej pomiędzy niektórymi alergenami obecnymi w pyłkach i żywności.[7] Badania wskazują również, że u osób z pyłkowicą, w tym związaną z bylicą, może częściej występować sensytyzacja na niektóre zioła i przyprawy.[2]
Jakie produkty mogą wywoływać reakcję krzyżową?
Krzyżowe reakcje alergiczne u osób uczulonych na bylicę mogą pojawiać się po spożyciu produktów roślinnych, takich jak:
- seler,
- marchew,
- pietruszka,
- koper włoski,
- kolendra,
- anyż,
- kminek,
- niektóre inne przyprawy,
- brzoskwinia.[7]
W literaturze opisano m.in. zespół seler–bylica–przyprawy oraz związek między uczuleniem na bylicę i brzoskwinię.[7] W przebiegu zespołu pyłkowo-pokarmowego mogą występować objawy w obrębie jamy ustnej i gardła, m.in. świąd, mrowienie lub obrzęk. Spektrum reakcji może obejmować zarówno miejscowy zespół alergii jamy ustnej (OAS), jak i, rzadziej, reakcje ogólnoustrojowe.[7]
Dowiedz się więcej: Alergie krzyżowe – tabela
Alergia na bylicę – czego nie jeść?
Zakres reakcji krzyżowych jest indywidualny.[7] Sam fakt uczulenia na pyłek bylicy nie pozwala określić jednej listy produktów, które każda osoba uczulona powinna wykluczyć z diety. Jeśli po konkretnym pokarmie pojawia się świąd, pieczenie lub obrzęk ust i gardła albo inne niepokojące objawy, warto skonsultować się z alergologiem i ustalić ich przyczynę.
Jak leczyć alergię na bylicę?
Postępowanie przy alergii na pyłek bylicy może obejmować zarówno ograniczanie kontaktu z alergenem, jak i leczenie objawowe. Sposób terapii powinien być dopasowany do rodzaju oraz nasilenia dolegliwości.[5]
Leki łagodzące objawy alergii
W leczeniu objawów alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa stosuje się m.in. leki przeciwhistaminowe.[5] Można sięgnąć po rozwiązania takie jak Hitaxa Fast – tabletki na alergię, zawierające 5 mg desloratadyny. Lek jest wskazany u dorosłych i młodzieży od 12. roku życia w celu łagodzenia objawów związanych z alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa oraz pokrzywką.[3]
Czytaj również: Desloratadyna – wskazania i zastosowanie
Odczulanie na pyłek bylicy
U odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów z alergicznym nieżytem nosa można rozważyć immunoterapię alergenową, czyli odczulanie. Decyzję podejmuje się indywidualnie, po potwierdzeniu klinicznego znaczenia alergenu. Dowody dotyczące skuteczności immunoterapii powinny być oceniane również w odniesieniu do konkretnego alergenu i produktu stosowanego w terapii.[8]
Więcej na ten temat: Odczulanie – czym jest immunoterapia alergenowa?
Jak ograniczyć kontakt z pyłkiem bylicy?
Całkowite uniknięcie pyłków roślin jest trudne, ale można ograniczać ekspozycję na nie. Aktualne wytyczne wskazują m.in. na użyteczność monitorowania stężenia pyłków i korzystania z prognoz pyłkowych w postępowaniu przy chorobach alergicznych wywoływanych przez pyłki.[9]
Jak korzystać z kalendarza pylenia?
Kalendarz pylenia pokazuje, kiedy w ciągu roku można spodziewać się obecności pyłków poszczególnych roślin w powietrzu. W przypadku bylicy warto sprawdzać przede wszystkim początek sezonu, okres największego stężenia pyłku i jego zakończenie.[1] Kalendarz przedstawia dane orientacyjne, dlatego warto uzupełniać go bieżącymi komunikatami pyłkowymi. Przebieg sezonu i ekspozycja na pyłek mogą różnić się pomiędzy regionami oraz poszczególnymi latami.[1,4]
Wskazówka: przed dłuższą aktywnością na świeżym powietrzu w sezonie pylenia sprawdź aktualne informacje o stężeniu pyłku w swojej okolicy.[9]
Co robić w okresie największego pylenia bylicy?
W czasie wysokiego stężenia pyłków warto:
- śledzić bieżące komunikaty i prognozy pyłkowe,
- ograniczać ekspozycję na pyłki w okresach ich wysokiego stężenia,
- uwzględniać lokalne dane o stężeniu pyłku przy planowaniu aktywności na świeżym powietrzu.[9]
Najczęściej zadawane pytania o alergię na bylicę
Czy bylica powoduje alergię?
Tak. Pyłek bylicy jest istotnym alergenem wziewnym i u osób uczulonych może powodować m.in. alergiczny nieżyt nosa.[4]
Kiedy pyli bylica?
W Polsce sezon pylenia bylicy przypada przede wszystkim na lipiec i sierpień, ale jego dokładny początek, długość i intensywność różnią się pomiędzy regionami oraz poszczególnymi latami.[1,4]
Jak radzić sobie z alergią na bylicę?
Pomocne jest ograniczanie kontaktu z pyłkiem, śledzenie komunikatów o jego stężeniu oraz odpowiednio dobrane leczenie objawowe.[5,9] Przy powtarzających się lub nasilonych objawach warto skonsultować się z lekarzem i potwierdzić przyczynę dolegliwości.
Źródła:
[1] Myszkowska D. i wsp., Possible implications of the variability of the most allergenic plant pollen seasons in Poland, Scientific Reports, 2026;16:6182, źródło online: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41688478/, dostęp: 25.08.2026 r.
[2] Szymanowska J. i wsp., Higher Risk for Sensitization to Commonly Consumed Herbs among Adults and Youngsters Suffering from Birch, Mugwort or Grass Pollinosis, International Journal of Environmental Research and Public Health, 2023;20(1):33, źródło online: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/36612355/, dostęp: 25.08.2026 r.
[3] Charakterystyka Produktu Leczniczego Hitaxa Fast, 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, zatwierdzona 01.2025, Adamed Pharma S.A., źródło online: https://www.adamed.com/produkty/szczegoly/hitaxa-fast, dostęp: 25.08.2026 r.
[4] Majkowska-Wojciechowska B., Pyłek roślin i alergeny sezonowe w Polsce, Alergia Astma Immunologia, 2016;21(1):5–15, źródło online: http://alergia-astma-immunologia.pl/_en/2016_21_1/AAI_01_2016_majkowska.pdf, dostęp: 25.08.2026 r.
[5] Bernstein J.A., Bernstein J.S., Makol R., Ward S., Allergic Rhinitis: A Review, JAMA, 2024;331(10):866–877, źródło online: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38470381/, dostęp: 26.08.2026 r.
[6] Ansotegui I.J. i wsp., IgE allergy diagnostics and other relevant tests in allergy, a World Allergy Organization position paper, World Allergy Organization Journal, 2020;13(2):100080, źródło online: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32128023/, dostęp: 26.08.2026 r.
[7] Egger M., Mutschlechner S., Wopfner N., Gadermaier G., Briza P., Ferreira F., Pollen-food syndromes associated with weed pollinosis: an update from the molecular point of view, Allergy, 2006;61(4):461–476, źródło online: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16512809/, dostęp: 26.08.2026 r.
[8] Roberts G. i wsp., EAACI Guidelines on Allergen Immunotherapy: Allergic rhinoconjunctivitis, Allergy, 2018;73(4):765–798, źródło online: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28940458/, dostęp: 26.08.2026 r.
[9] Cecchi L. i wsp., EAACI Guidelines on Environmental Science for Allergy and Asthma – Evidence-Based Recommendations for Prevention and Public Health Action to Mitigate the Impact of Pollen Exposure on Respiratory Allergy, Allergy, 2026, publikacja online 26.06.2026, DOI: 10.1111/all.70423, źródło online: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42359506/, dostęp: 26.08.2026 r.
HIS/13725/07/23
Informacja o produkcie leczniczym Hitaxa Fast.
Nazwa produktu leczniczego. Hitaxa Fast, 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej. Nazwa powszechnie stosowana substancji czynnej. Desloratadyna. Dawka/stężenie substancji czynnej. Każda tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej zawiera 5 mg desloratadyny. Postać farmaceutyczna. Tabletka ulegająca rozpadowi w jamie ustnej. Ceglastoczerwone, okrągłe, płaskie tabletki o wymiarach 8,1 mm x 3,2 mm, ze ściętymi brzegami, z wytłoczeniem „5”. Wskazanie lub wskazania terapeutyczne do stosowania. Produkt leczniczy Hitaxa Fast jest wskazana do stosowania u dorosłych i młodzieży w wieku 12 lat i starszych w celu łagodzenia objawów związanych z: alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa, pokrzywką. Podmiot odpowiedzialny. Adamed Pharma S.A. Pieńków, ul. M. Adamkiewicza 6A, 05-152, Czosnów. Niniejsza informacja została przygotowana na podstawie Charakterystyki Produktu Leczniczego Hitaxa Fast, 5 mg, tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, zatwierdzonej 01.2025, z którą należy się zapoznać przed zastosowaniem leku. Dodatkowe informacje dostępne są w Adamed Pharma S.A. Pieńków, ul. M. Adamkiewicza 6A 05-152 Czosnów. Tel.: +48227327700, fax.: +48227327700, e-mail: adamed@adamed.com.
To jest lek. Dla bezpieczeństwa stosuj go zgodnie z ulotką dołączoną do opakowania. Zwróć uwagę na przeciwwskazania. W przypadku wątpliwości skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.